จิตบำบัด EMDR และ Brainspotting ช่วยรักษาอาการอารมณ์แปรปรวนจาก Trauma ได้อย่างไร?

ดร.มฤษฎ์ แก้วจินดา (Marid Kaewchinda, Ph.D.)

นักจิตวิทยาการปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

นักจิตบำบัด EMDR Psychotherapy / Brainspotting Psychotherapy Practitioner

เคยสงสัยไหมว่าทำไมเรื่องผิดพลาดเล็กๆ น้อยๆ ถึงทำให้เราโกรธจัด สติหลุด หรือร้องไห้เสียใจอย่างรุนแรงเกินกว่าเหตุ? อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของภาวะอารมณ์แปรปรวนผิดปกติ (Emotional Dysregulation) ที่มีรากเหง้ามาจาก Trauma หรือปมบาดแผลทางใจในอดีตที่คุณไม่ทันรู้ตัว

Trauma คืออะไร และส่งผลต่ออารมณ์อย่างไร?

Trauma (ปมบาดแผลทางใจ) ไม่ได้สร้างเพียงรอยแผลทางอารมณ์ แต่ส่งผลโดยตรงต่อระบบประสาทและสมอง ทำให้เกิดภาวะ Emotional Dysregulation หรือการไม่สามารถควบคุมอารมณ์ให้เป็นปกติได้ อาการมักแสดงออกมาในรูปแบบ:

1. ด้านอารมณ์ (Emotional Symptoms)

โกรธง่าย โมโหร้าย ร้องไห้เปราะบาง หรือรู้สึกหมดหวังเศร้าหมอง และมักตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นรุนแรงเกินกว่าเหตุ (Overreaction)

2. ด้านร่างกาย (Physical & Survival Reactions)

ใจสั่น หายใจเร็ว เวียนหัว ตัวสั่น มือเย็น หน้าอกแน่น ซึ่งเป็นกลไกการเอาตัวรอดของร่างกาย (Fight or Flight Response) เมื่อรู้สึกถึงอันตราย

3. ด้านพฤติกรรมและการนอน (Behavioral & Sleep Problems)

เกิดอาการ Flashback (ภาพเหตุการณ์ร้ายๆ ผุดขึ้นมาซ้ำๆ), ฝันร้าย นอนไม่หลับ ตื่นตระหนก (Panic Attack) หรือหลีกเลี่ยงการเข้าสังคม

ผลกระทบของ Trauma ต่อปัญหาสุขภาพจิตและภาวะอารมณ์แปรปรวน

️ ผลกระทบระยะยาวของ Trauma: หากไม่ได้รับการรักษา ปมบาดแผลทางใจอาจพัฒนาเป็น โรคภาวะเครียดหลังเหตุการณ์สะเทือนขวัญ (PTSD), โรคซึมเศร้า, โรควิตกกังวล หรือนำไปสู่การเสพติดแอลกอฮอล์/สารเสพติด รวมถึงการทำร้ายตัวเองเพื่อหลีกหนีความทรงจำอันเลวร้าย

Trauma ส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันและการพัฒนาตัวเอง

ไขข้อข้องใจ: จิตบำบัด EMDR และ Brainspotting รักษา Trauma ได้อย่างไร?

วิธี Talk Therapy หรือการนั่งพูดคุยทั่วไปอาจไม่เพียงพอในการเยียวยา Trauma เนื่องจากบาดแผลทางใจมักถูก "แช่แข็ง" อยู่ในสมองส่วนลึกที่ไม่สามารถเข้าถึงได้ด้วยเหตุผลเพียงอย่างเดียว

นั่นจึงเป็นเหตุผลที่นวัตกรรมจิตบำบัดอย่าง EMDR Therapy และ Brainspotting Therapy ก้าวเข้ามามีบทบาทสำคัญ เนื่องจากเป็นเทคนิคการรักษาทางการแพทย์ที่ได้รับการรับรองมาตรฐานโดย องค์กรอนามัยโลก (WHO)

เข้าถึงสมองส่วนลึก (Neuropsychology Approach)

จิตบำบัดทั้งสองวิธีจะทำงานกับระบบประสาทและสมองโดยตรง โดยการกระตุ้นจุดความทรงจำที่ตกค้าง (Activate Memory Networks) เพื่อให้สมองปลดล็อกและเริ่มกระบวนการประมวลผลใหม่ (Reprocessing)

ลดความรุนแรงของอารมณ์อย่างเห็นผล

เมื่อความทรงจำเลวร้ายได้รับการจัดระบบใหม่ ระดับความตื่นกลัวในสมองจะลดลง ส่งผลให้อาการ Panic, ภาวะนอนไม่หลับ และอาการทางกายจาก PTSD ค่อยๆ หายไปอย่างยั่งยืน

ฟื้นฟูการควบคุมอารมณ์ (Emotional Control)

เมื่อปมปัญหาถูกคลี่คลาย สมองส่วนหน้าที่ทำหน้าที่ควบคุมอารมณ์และเหตุผลจะกลับมาทำงานได้เต็มประสิทธิภาพ ทำให้คุณสามารถกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุขและไม่ถูกกระตุ้นง่ายอีกต่อไป

ปลดล็อกปมบาดแผลทางใจ ฟื้นฟูสมองและอารมณ์ของคุณ

รับการรักษาจิตบำบัด EMDR และ Brainspotting กับ ดร.มฤษฎ์ แก้วจินดา ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน

นัดหมายปรึกษา Line: bettermind.th

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการรักษา Trauma (FAQ)

EMDR และ Brainspotting แตกต่างจากการพูดคุยปรึกษา (Talk Therapy) อย่างไร?

Talk Therapy เน้นการใช้ความคิดและเหตุผลในสมองส่วนหน้า แต่ EMDR และ Brainspotting ทำงานตรงกับสมองส่วนลึกที่เก็บซ่อนบาดแผลทางใจ จึงให้ผลลัพธ์ที่รวดเร็วและตรงจุดกว่า

Trauma เกิดขึ้นมาหลายปีแล้ว สามารถรักษาด้วย EMDR ได้ไหม?

รักษาได้ ไม่ว่าปมบาดแผลทางใจจะเกิดขึ้นนานแค่ไหน กระบวนการทางประสาทวิทยาของ EMDR และ Brainspotting สามารถเข้าไปกระตุ้นและประมวลผลความทรงจำนั้นใหม่ได้เสมอ

ใครบ้างที่สามารถให้บริการทำจิตบำบัด EMDR และ Brainspotting ได้?

ควรได้รับการรักษาจากนักจิตวิทยาหรือจิตแพทย์ที่ผ่านการฝึกอบรมและได้รับใบรับรองการเป็นผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้าน EMDR และ Brainspotting โดยตรงเท่านั้น

เอกสารอ้างอิง (References)
Mental Health Foundation - Trauma and Mental Health: https://www.mentalhealth.org.uk/explore-mental-health/a-z-topics/trauma
PCH Treatment Center - Emotional Dysregulation and Complex Trauma: https://www.pchtreatment.com/who-we-treat/emotional-dysregulation/
Illumine Therapy - EMDR and Brainspotting: https://www.illuminetherapy.com/blog/emdr-brainspotting